Poradnik: Czy wiesz jak wybrać monitor?
Na rynku dostępna jest coraz większa gama monitorów LCD. Producenci wykorzystują w nich coraz to nowsze technologie stosując różnego rodzaju panele LCD. Oferty producentów są niesamowicie rozbudowane - począwszy od matryc o przekątnej 19" nawet do 30" Co w chwili obecnej uważane jest za standard? -Każdy powinien sobie sam odpowiedzieć na to pytanie. Do przeglądania Internetu wystarczy monitor 19" w proporcjach 5:4 i rozdzielczości 1280X1024. Do edycji naszych zdjęć z wakacji powinien wystarczyć monitor 22" w proporcjach 16:10 z rozdzielczością 1680X1050 bazujący na matrycy typu VA lub IPS. Niektórzy z racji wykonywanej pracy będą wykorzystywać monitory 30" które mają rozdzielczość 2560 x 1600. Musimy pamiętać o zachowaniu odpowiedniej odległości od monitora, np. minimalna odległość dzieląca nas od monitora 24" to 130 cm. By wybrać monitor najlepiej dopasowany do naszych potrzeb, należy rozważyć kilka kwestii. Głównymi elementami na które w szczególności powinniśmy zwrócić uwagę są:
- Typ matrycy
- Przekątna matrycy
- Kąt widzenia
- Kontrast
- Jasność
- Czas Reakcji
Jednak suche parametry monitora nie decydują o jakości generowanego obrazu przez monitor. Nie dajmy się zwieś producentom których produkt wypada najlepiej od str. podawanych parametrów. Przykładem niech będą produkty Japońskiej firmy Eizo. Monitory tej Firmy nie mają kontrastu 10 000:1 i czasu reakcji 2ms. A jednak uznawane są za jedne z najlepszych rozwiązań na rynku nie mając sobie równych.
Typ Matrycy
Obecnie producenci w monitorach stosują trzy rodzaje matryc: TN, VA oraz IPS. W przypadku matryc VA mamy do czynienia z różnym nazewnictwem, w zależności od producenta który różnie kodują ten rodzaj matryc np. S-PVA, MVA czy ASV. - różnice głównie polegają głównie na oddzielnych patentach.
Powinniśmy również wiedzieć o tym, że w procesie produkcyjnym nie otrzymujemy dwóch identycznych matryc. Matryca matrycy jest nie równa, to daje duże możliwości niektórym producentom na wsparcie panelu odpowiednią elektroniką, która jest wstanie zapanować nad procesem wyświetlanego obrazu. W najlepszych monitorach wręcz programuje się matryce żeby osiągnąć efekt równomiernego podświetleniami i jednorodnego koloru na całej powierzchni monitora. W tej chwili najlepsze monitory to zaawansowane technologicznie rozwiązania posiadające po kilka procesorów i układy pamięci czujniki temperatury, oświetlenia. Wszystko po to żeby kolor był idealny.
- Matryca typu TN (Twisted Nematic
Matryce wykonane w tej technologii są zdecydowanie najpopularniejsze. Charakteryzują się stosunkowo wąskimi kątami widzenia - około 160 stopni - oraz nienajlepszym odwzorowaniem barw. wyświetlają około 262 tys. kolorów, z palety 16 mln., pozostałe jedynie imitując.
Mają słaby poziom czerni, biel praktycznie nie jest możliwa do uzyskania. Pamiętajmy że biel jest wynikiem złożenia 3 podstawowych kolorów RGB, więc jeżeli są problemy z bielą to i pozostała kombinacja barw jest niepoprawnie odwzorowana. Wszystkie te niedoskonałości rekompensuje nam jednak cena monitora w którym zastosowano panel TN.
- Matryca typu TN (Twisted Nematic)
Matryce VA charakteryzują się doskonałym odwzorowaniem barw, a także bardzo szerokimi kątami widzenia, sięgającymi nawet 178 stopni. Ponadto ze względu na specyficzne ułożenie pikseli, wypalone punkty na ekranie są dużo mniej widoczne niż w przypadku matryc TN. Mają bardzo głęboką czerń. Charakteryzuje je dłuższy czas reakcji w odniesieniu do matryc typu TN.
Przekątna matrycy
Standardowym rozmiarem matrycy jest 19" i formatem 4:3 -proporcją szerokości do wysokości panelu. Taki rozmiar zapewnia zarówno komfortową pracę biurową jak i dobre doznania w grach komputerowych. Kwestią dyskusyjną jest, czy taka matryca będzie wystarczająca, jeśli zamierzamy oglądać na komputerze filmy lub podłączyć do niego konsolę do gier. W takich przypadkach warto wziąć pod uwagę zakup monitora o większej matrycy, najlepiej panoramicznego czyli takiego, w którym proporcja szerokości do wysokości obrazu wynosi 16:9 lub 16:10.
Tak naprawdę wybór wielkości matrycy powinien być oparty na tym jakie zadania przewidujemy wykonywać na komputerze, oczywistą przesadą będzie zakup monitora 30" do biura dla osoby edytującej tekst. W takim przypadku najtrafniejszy byłby monitor 17" lub 19".
Kąty widzenia
Przy wyborze monitora należy zwrócić uwagę na kąty widzenia. Są to wartości określające miejsce, z którego da się wyraźnie zobaczyć obraz wyświetlany na monitorze nie siedząc dokładnie naprzeciw ekranu. Najczęściej podawane są dwa kąty: pionowy oraz poziomy. Przyjmują one wartości od 0 stopni do 180 stopni, przy czym 0 stopni oznaczałoby, że oglądający nie widziałby nic na monitorze stojąc dokładnie przed nim, a 180 stopni mówiłoby nam, że obserwujący stojąc prostopadle do ściany bocznej monitora widziałby wszystko. Zarówno kąty 0 stopni jak i 180 stopni są fizycznie niemożliwe do uzyskania w monitorze. Faktyczne wartości zaczynają się od 140 stopni do 178 stopni. Należy podkreślić jakość obrazu generowaną przez matryce IPS firmy Hitahi lub Sharp stosowane monitorach Eizo serii CG. W modelu CG 243 kolor przy różnych kątach patrzenia jest praktycznie jest postrzegany bez zmian.
Kontrast
Kontrastem określa się stosunek natężenia światła w elementach o maksymalnej i minimalnej jasności, np. różnica między czernią a bielą na wyświetlanych obrazie.
Jasność
Jasność, inaczej luminacja, mierzona w kandelach na metr kwadratowy, jest to ilość światła jaką emituje ekran. Jest to dość ważny element, jeśli chcemy żeby barwy były prawidłowo odwzorowane na monitorze. W tym momencie standardowa jasności monitorów to 250 cd/m2 i 300 cd/m2 -jednak są to wartości, przy których nie należy pracować. Wg. norm kolor będzie prawidłowo odwzorowany przy poziomie jasności 80-120 cd/m2. Obecnie wiele monitorów ma wbudowany sensor oświetlenia zewnętrznego który automatycznie dostosowuje jasność monitora do światła otoczenia. Chcąc zwiększyć komfort pracy możemy przejść w tryb EyeCaer oferowany przez monitory Eizo. Należy podkreślić, że z czym większą jasnością pracujemy ty szybciej zużywany układ podświetlenia monitora, tracimy na jakości kolorów.
Czas Reakcji
Czas reakcji jest kolejnym elementem na który powinniśmy zwrócić uwagę, większość producentów podaje czas reakcji na poziomie 2 ms G-t-G. Jednak żaden z producentów nie podaje pomiędzy którymi półtonami został ten czas osiągnięty a skala szarości to 256 półtonów. Oczywiście im krótszy czas reakcji tym mniejsza możliwość wystąpienia tzw. "efektu smużenia". Może on wystąpić przy bardzo dynamicznych scenach. Jednak nie ma co się obawiać czasu reakcji na poziomie 8 czy 12 ms. Bezwładność oka ludzkiego jest na poziomie 16 ms.